Ukrayna parlamentosunun Ulusal Yolsuzlukla Mücadele Bürosu (NABU) ve Özel Yolsuzlukla Mücadele Savcılığının (SAPO) yetkilerini kısıtlayan yasayı kabul etmesi ülke genelinde protesto edildi.
Ukrayna’da parlamentonun yolsuzlukla mücadele kurumlarının yetkilerini kısıtlayan yasa tasarısını kabul etmesinin ardından ülke genelinde çok sayıda kişi sokaklara döküldü.
Başkent Kiev, Lviv, Dinyeper ve Odessa’da protesto düzenleyen Ukraynalılar, "Utanç" ve "İhanet" yazılı pankartlar taşıyarak yasaya tepki gösterdi.
Göstericiler yasanın Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy’nin iktidarını pekiştirmeye yönelik "otoriter bir hamle" olduğunu savundu.
"Yolsuzlukla mücadele yapısının Rus etkisinden arındırılması gerekiyor"
Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy ise gece saatlerinde yaptığı açıklamada, söz konusu yasayı savunarak eleştirileri reddetti.
Zelenskiy, "NABU Direktörü Semen Kryvonos, SAPO Savcısı Oleksandr Klymenko, Başsavcı Ruslan Kravchenko ve Ukrayna Güvenlik Servisi (SBU) Başkanı Vasyl Malyuk ile görüştüm. Çeşitli zorlukları ele aldık. Yolsuzlukla mücadele altyapısı, yalnızca Rus etkisi olmadan işleyebilir, bu etkiden arındırılması gerekiyor. Daha fazla adalet sağlanmalı. Elbette NABU ve SAPO işleyecek. Başsavcının, Ukrayna’da yasaya aykırı davrananların cezalandırılmasının kaçınılmazlığını gerçekten garanti altına almaya kararlı olması önemli. Ukrayna’nın gerçekten ihtiyacı olan şey bu. Gizli kalmış davalar soruşturulmalı. Ukrayna’dan kaçan yetkililer, bir sebepten ötürü çok güzel ülkelerde ve yasal yaptırımlar olmadan rahatça yurt dışında yaşıyor, bu normal değil. Milyarlarca dolar değerindeki ceza davalarının yıllardır neden "askıda" kaldığına dair mantıklı bir açıklama yok. Rusların ihtiyaç duydukları bilgilere neden hala ulaşabildikleri de açıklanmıyor. Önemli olan, Ruslar olmadan. Önemli olan cezanın kaçınılmazlığı ve toplumun bunu gerçekten görmesidir" ifadelerini kullandı.
Ukrayna Güvenlik Servisi (SBU) Başkanı Vasyl Malyuk da yolsuzlukla mücadele kurumlarıyla değil, Rus istihbaratıyla mücadele edildiğini savundu. Malyuk, kurumlardaki kişilerin değişikliklerden "memnun" olacağını belirtti.
Ne olmuştu?
NABU’nun eski Savunma Bakanı Rüstem Umerov, eski Ulusal Birlik Bakanı Aleksey Çernişov ve eski Başbakan Yardımcısı Olga Stefanişina’ya yönelik soruşturma da dahil olmak üzere siyasi açıdan hassas davalara ilişkin son soruşturmalarının ardından gerginlik tırmanmıştı.
Güvenlik güçleri hafta başında Zelenskiy’nin üst düzey yardımcısı Andrey Yermak’ın talimatıyla NABU ve SAPO’ya baskın düzenlemişti.
Baskın sonucunda üst düzey bir yetkili Rusya ile iş birliği yaptığı şüphesiyle gözaltına alınmıştı.
Ukrayna parlamentosu ise dün NABU ve SAPO’yu Başsavcının yetki alanına alan yasa tasarısını kabul etmişti.
Zelenskiy de Başsavcılığa NABU ve SAPO faaliyetlerine müdahale etme yetkisi veren yasa tasarısını imzalayarak yasalaştırmıştı.