Fransa’da 17 Ekim’deki protestolarda Rolex ve Louis Vuitton gibi lüks markaların mağazaları ile teknoloji işletmeleri yağma ve tahribatın hedefi olurken, çalınan ürünler arasında saatler, lüks çantalar ve yaklaşık 100 bin euro değerinde büyük bir seyahat bavulu da yer aldı.
Fransa’da 17 Ekim’de düzenlenen protestolar sırasında başlayan yağma olayları, birçok kentte alışveriş caddelerini savaş alanına çevirdi.
Paris, Marsilya, Lyon, Lille ve Bordeaux başta olmak üzere maskeli gruplar lüks mağazaların vitrinlerini kırdı, güvenlik kepenklerini zorladı ve içerideki ürünleri çaldı. Yağmacıların ellerinde lüks çantalar, telefonlar, bilgisayarlar ve çeşitli ürünlerle mağazalardan kaçtığı görüntüler sosyal medyada geniş yankı uyandırdı. Saldırılardan korunmak isteyen çok sayıda esnaf vitrinlerini tahta panellerle kapatarak güvenlik önlemlerini artırdı, ancak birçok işletme yağmadan kurtulamadı. Olayların ardından alışveriş caddelerinde kırık camlar, boş ürün kutuları ve tahrip edilmiş mağazalar kaldı.
Rolex saatleri ve Louis Vuitton’un lüks çantaları yağmalandı
Yağma olaylarına ilişkin en dikkat çekici görüntüler Marsilya’da kaydedildi. Kentin lüks alışveriş bölgesinde bulunan Rolex, Hermes ve Louis Vuitton mağazaları saldırıların hedefi oldu. Vitrinleri kırılan mağazalardan yüksek değerli ürünler çalındı. Rolex mağazasındaki yağmada saatler ve saat kutuları götürülürken, dağıtılan teşhir alanları ve boşaltılan saat kutularına ait görüntüler büyük yankı uyandırdı. Çalınan saatlerin sayısı ve toplam değerine ilişkin henüz net bir açıklama yapılmadı.
Louis Vuitton mağazalarından da çok sayıda lüks çanta, aksesuar ve seyahat ürünü çalındı. Yağmacıların, yaklaşık 100 bin euro değerindeki büyük bir seyahat bavulunu da götürdüğü belirtildi. Lüks ürünlerin satıldığı mağazalarda meydana gelen tahribat, olayların ekonomik boyutunu gözler önüne serdi.
Başkentin lüks alışveriş bölgesi yağmalandı
Paris’in ünlü Avenue Montaigne Caddesi’ndeki Celine mağazası da yağmalanan işletmeler arasında yer aldı. Başkentin lüks alışveriş bölgelerinde Dior ve diğer ünlü markaların mağazaları saldırılara uğrarken, bazı vitrinler tamamen kırıldı. Lille kentinde ise yaklaşık 50 kişilik bir grup, Louis Vuitton mağazasının zırhlı kapısını demir çubuklarla kırmaya çalıştı ancak içeri girmeyi başaramadı.
Paris’in köklü alışveriş merkezlerinden BHV Marais’ye giren bir grup, merkezin zemin katındaki ürünleri çaldı. Galeries Lafayette mağazaları da Paris, Bordeaux, Nantes ve Rennes’in aralarında bulunduğu birçok kentte yağma girişimleri ve tahribatın hedefi oldu.
Apple mağazalarından çalınan telefonlar uzaktan kilitlendi
Yağma olayları teknoloji mağazalarında da büyük zarara yol açtı. Lille ve Bordeaux’daki Apple mağazalarına giren maskeli gruplar, çok sayıda iPhone, iPad ve Mac bilgisayarı çaldı. Lille’de bir kişinin elinde MacBook bilgisayarla mağazadan çıkarak sevinç çığlıkları atması kameralara yansıdı. Olayların ardından çalınan iPhone’lardan biri uzaktan kilitlendi. Telefonun ekranında, cihazın Lille’deki Apple mağazasına götürülmesi gerektiğini belirten bir uyarı görüntülendi. Mesajda, telefonun konumunun takip edildiği ve güvenlik güçlerine haber verileceği ifade edildi. Mağazalardan çalınan elektronik ürünlerin kesin sayısı ve toplam değeri ise açıklanmadı.
Paris’te bir SFR mağazasına giren kişiler, raflardan aldıkları telefonları dışarıda bekleyenlere fırlattı. Elektronik eşya zincirleri, süpermarketler ve küçük işletmeler de benzer saldırılara maruz kaldı. Çalınan bazı ürünlerin daha sonra ikinci el satış platformlarında satışa çıkarıldığı görüldü.
Decathlon mağazası ateşe verildi
Bordeaux’nun işlek Sainte-Catherine Caddesi’ndeki Decathlon mağazası ise yağmalandıktan sonra ateşe verildi. Alevler mağazanın bulunduğu binaya yayılırken çevredeki sokaklarda ayakkabılar, kıyafet askıları, mağazalardan çıkarılan ürünler ve kırık camlar kaldı. Lille’de spor mağazaları ile bir futbol kulübünün resmî ürün satış noktası da yağmalandı. Bazı kentlerde saldırılar 18 Ekim’de de devam etti.
Mağazasının önünde gözyaşlarına boğuldu
Yağma olayları, özellikle Paris’teki küçük işletme sahiplerini ağır zarara uğrattı. Başkentin Boulevard Magenta Caddesi’nde telefon ve bilgisayar mağazası işleten Jahirul Azam, iş yerinden 50 iPhone, 70 Samsung telefon, yaklaşık 50 bilgisayar ve kasadaki 8 bin euronun çalındığını söyledi. Toplam zararının en az 140 bin euro olduğunu belirten Azam, saldırganları durdurmaya çalışırken darbedildiğini ve polisten defalarca yardım istediğini anlattı.
Aynı bölgede Lyca Mobile mağazasını işleten Hassan Robiul da yağmanın mağdurları arasında yer aldı. Yalnızca dört ay önce devraldığı iş yerinden 200 bin euroyu aşkın değerde ürün çalınan Robiul, mağazasının önünde gözyaşlarına boğuldu. Yaşadığı çaresizliği anlattığı görüntülerin yayılmasının ardından kendisine destek olmak amacıyla yardım kampanyası başlatıldı. Kampanyada toplanan bağış miktarı 80 bin euroyu aştı.
Paris’in farklı bölgelerinde küçük marketler, kuaförler, kafeler ve giyim mağazaları da yağmalandı. Bazı esnaf saldırganları durdurmaya çalışsa da iş yerlerinin yağmalanmasına engel olamadı.
En az 3 bin işletme zarar gördü
Fransa Ticaret Bakanı Serge Papin, ülke genelindeki yağma ve tahribat olaylarında en az 3 bin işletmenin zarar gördüğünü tahmin ettiklerini açıkladı. Ticaret sektörü temsilcileri ise toplam maddi kaybın yüz milyonlarca euroya ulaşabileceğini belirtti.
Ülkenin en büyük perakende zincirlerinden Carrefour, 50 mağazasının saldırılardan etkilendiğini, bunlardan 19’unun yağmalandığını bildirdi. Intermarche de yaklaşık 10 mağazasının zarar gördüğünü açıkladı.
Çok sayıda işletme, çalınan ürünlerin yanı sıra parçalanan vitrinler, kullanılamaz hale gelen ekipmanlar ve faaliyetlerine ara vermek zorunda kalmaları nedeniyle ağır kayıplar yaşadı. Özellikle Noel ve yılbaşı alışveriş dönemi öncesinde stoklarını hazırlayan esnaf, iş yerlerini yeniden açabilmek için acil destek talep etti.
Çalınan bazı ürünler evsizlere dağıtıldı
Yağma olayları sırasında dikkat çeken görüntülerden biri de çalınan bazı ürünlerin sokakta yaşayan evsizlere dağıtılması oldu. Mağazalardan alınan yiyecek ve temel ihtiyaç malzemeleri, sokaklarda bulunan ihtiyaç sahiplerine verildi.
Hükümetten mağdur esnafa acil destek
Başbakan Sebastien Lecornu, bugün gerçekleştirilen kriz toplantısının ardından yağmalanan işletmelere yönelik acil destek önlemleri açıklamıştı. Lecornu, faaliyetlerini durdurmak zorunda kalan işletmeler için yarından itibaren yüzde 100 oranında kısa çalışma desteği uygulanacağını duyurmuştu. Mağdur esnaf için özel destek fonu oluşturulacağını belirten Başbakan, işletmelerin yeniden faaliyete geçebilmesi için ekonomik destek sağlanacağını ifade etmişti. Sigorta tazminatlarının hızlandırılması ve vergi ile sosyal güvenlik ödemelerinde kolaylık sağlanması da gündeme alınmıştı.